WhatsApp

Sünnet Hakkında Bilmeniz Gerekenler

 Sünnet Hakkında Bilmeniz Gerekenler

Sünnet Hakkında Bilmeniz Gerekenler

Sünnet, ülkemizde çocuklara en sık uygulanan CERRAHİ İŞLEMDİR. Glans penisi saran sünnet derisinin kesilerek uzaklaştırılması şeklinde yapılır. Sünnet çoğunlukla dini ve kültürel düşüncelerle yapılsa da günümüzde tıbbi yararı düşünülerek yapılma sıklığı giderek artmaktadır.

Sünnet gerektiren durumlar:

Sünnet derisinin ucunun dar olması sünnetin en sık tıbbi gerekçeleri arasındadır. Yeni doğan çocuklarda sünnet derisi çoğunlukla kapalı gibi görünür. Asıl sorun çocuğun idrar yapma zorluğudur. Yani çocuk idrar yaparken zorlanıyor hatta sünnet derisi balon gibi şişiyorsa bu durumda sünnet gereklidir. Böyle durumlarda sünnet derisinin ucunun genişletilmesi ya da geriye sıyrılarak açılması kesinlikle önerilmemektedir. Çünkü bu oldukça ağrılı bir işlemdir ve deride çatlaklar oluşturarak bölgenin enfeksiyonuna neden olabilmektedir.

Sünnet derisinin geriye sıyrıldıktan sonra ödem ve darlık nedeniyle tekrar düzeltilememesi acil sünnet gerektiren durumlardandır. Bu, çocuk için oldukça ağrılı bir durumdur ve sünnetle rahatlatılabilir.

Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonlarında eğer neden bulunamamışsa sünnet yapılması önerilmektedir. Sünnet derisi mikroorganizmalar için kaynak oluşturuyorsa tedavi edici sonuç verebilmektedir. Mesaneden böbreklere idrar kaçağı ya da böbreklerde genişleme olan çocuklarda yapılan sünnetin idrar yolu enfeksiyonunu azalttığı gösterilmiştir.

Sünnetin yapılmaması gereken durumlar:

Penisteki yapısal hastalıklarda sünnet asıl ameliyatla birlikte yapılır ve bundan önce yapılmaması gerekir. İdrar deliğinin penis altında olması tespit edilen çocuklarda sünnet yapılmaz, çünkü sünnet derisi ameliyat sırasında kullanılabilir, sünnet işlemi de bu sırada yapılmış olur. Bunun dışında idrar delinin penis üstünde olması, gömülü penis, penisin torbaya yapışık görünümü önceden sünnetin yapılmayacağı diğer hastalıklardır.

Erken doğmuş bebekler ve kanama hastalığı olan çocuklarda sünnet, ancak uygun zaman ve şartlarda yapılmalıdır.

Sünnetin komplikasyonları:

Sünnet ehil ellerde ve uygun şartlarda yapıldığında riski çok düşük, kolay tolere edilen bir cerrahi işlemdir. Ancak her cerrahi işlem gibi bunun da küçük ya da büyük komplikasyonları mevcuttur, hatta bilimsel makalelerde enfeksiyon ve kanama gibi nedenlerle ölen hastalar bildirilmiştir.

Küçük komplikasyonlar:

Kanama, enfeksiyon (iltihap oluşması), yetersiz sünnet.

Büyük komplikasyonlar:

Penisin kesilmesi, penis nekrozu (dolaşım bozukluğu ile çürümesi), glans (penis başı) yaralanmaları, idrar deliği daralması, orantısız kesilmeye bağlı eğrilikler, fistül oluşumu (idrar kanalı yaralanması)

Sünnet öncesinde yapılması gerekenler:

Sünnet öncesinde çocuğun mutlaka doktor tarafından muayene edilmesini öneriyoruz, çünkü böylece gözden kaçabilecek pek çok hastalığın tespit edilmesi mümkün olabilir. Penisteki yapısal anormallikler, fıtık, inmemiş testis sadece bunlardan en sık görülenleridir. Ayrıca lokal anestezi ile yapılacak büyük çocuklarla doktor arasında pozitif bir iletişim sağlanır ve böylece çocuğun sünnet sırasındaki stresi azaltılabilir. Ancak muayene sırasında görülmeyip sünnet sırasında tespit edilebilen hastalıklar da vardır. Sünnet derisi kapalı olup, sünnet sırasında açıldıktan sonra tespit edilebilen hipospadias (idrar deliğinin altta olması) nadiren görülebilir. Bu durumda ailelere bilgi verilir ve işlem hipospadias onarımı ameliyatı ile birlikte sünnete dönüştürülür.

Sünnet için ideal yaş sıkça sorulan sorulardandır. Bu konuda farklı görüşler olabilir. Görüşümüz ideal yaştan çok, ideal yaklaşımın önemli olmasıdır. Yani belli yaşlarda özellikle 2-5 yaş arsında asla lokal anestezi ile sünnet yapılmamalıdır. Ayrıca işlem mutlaka uygun şartlarda ve yeterince zaman ayrılarak yapılmalıdır. Bebeklerin bezliyken, emekleme ve yürüme dönemi öncesinde yapıldığında ise, sünnet sonrası aileler tarafından bakımın ve ağrı kontrolünün daha kolay olduğu ve çabuk iyileştiği gözlemlerimiz arasındadır. Uygun bakım önerileri ile idrarın yaraya olumsuz etkisi görülmemektedir.

Sünnette anestezi türü:

Lokal anestezi sünnette alışılagelmiş anestezi türüdür ve penis etrafına iğne ile anestezik ilaç verilmesi şeklinde uygulanır. Bu, çoğu aile tarafından yeterli görülmekte ve lokal anestezi ile sünnet yapılması istenmektedir. Bu yöntemin avantajı; kanama bozukluğunu sorgulama dışında hiçbir ön işlem gerekmemesidir. Ancak dezavantajı çocuğun hem cerrahi stres yaşaması hem de henüz belki de ölçemediğimiz ömür boyu sürecek psikolojik travma yaşamasıdır. Yeni doğan sünnetlerinde ve büyük yaşta, uyumlu, kendini hazırlamış çocuklarda bu olumsuz etkilerin minimal olduğu kabul edilir.

Sedasyonla sünnet, sedasyon yapıcı yani uyku veya uyuşukluk verici ilacın genellikle şurup şeklinde verilmesini takiben yapılır. Çocuğa yine lokal anestezi uygulanır ancak bu işlemler sırasında çocukta stres, huzursuzluk olmaz. Sünnet sonrasında ise, verilen ilacın etkisinin geçmesi için bir saat kadar çocuk gözlem altında tutulur. Bu yöntemi bir yaş altı çocuklarda tercih ediyoruz, büyük çocuklarda ilaç yüksek doz verileceğinden bunun yerine genel anestezi daha uygun olmaktadır. Sedasyon yapan ilaç bazı çocuklarda geçici ajitasyona yani bilinçsiz ağlama, huzursuzluğa neden olmaktadır, bu ilaç etkisiyle birlikte sona ermekte ancak ailelerde çocuğun ağrı çektiği hissi yüzünden korkuya neden olmaktadır.

Genel anestezi ile sünnet, çocuk tamamen uyutularak yapılır. İşlem sırasında yine lokal anestezi yapılır. Bu şekilde çocuk cerrahi işleme ya da ameliyathane ortamına bağlı stres sıkıntı ve huzursuzluk yaşamaz. İşlemi yapan cerrah ise çocuk rahat olduğu için cerrahi işlemi daha rahat ve özenle yapabilir. Yani bu aslında çocuk için en konforlu olan yöntemdir. Sanıldığı gibi çocukta riski gereksiz yere çok artıran bir yöntem değildir. Ancak çocuğun kan tahlili ve sünnet öncesi yaşa göre değişen 3-6 saat kadar aç olması gerekmektedir.

Sünnet teknikleri:

Çok fazla sünnet tekniği vardır ve hala yeni teknikler tarif edilmektedir. Deriyi kesme yöntemi olarak, cerrahi kesim, koterle (elektrikli havya ya da lazer) ve plastik klipslerle ezerek yapılan sünnetler tarif edilebilir. Klips yöntemi ve koterle kesim kolay uygulanabilir olmasına rağmen her çocuk için uygun olmayabilir ve kotere bağlı yanık gelişme ya da clipslerde geç iyileşme ve kalın skar dokusu kalmasına neden olabilir. Cerrahi yöntem yani sünnet derisinin glans etrafından ölçülü şekilde kesilip cilt ve mukozanın dikilmesi en sık uygulanan ve ehil ellerde komplikasyonu en az ve sonuçları en iyi bilinen yöntemdir. Ayrıca bu yöntemle freniloplasti yapma (glans altındaki bağın düzeltilmesi) ya da eğriliklerin düzeltilmesi mümkün olmaktadır. Bir de en iyi iyileşen yara temiz cerrahi kesi yarasıdır. Bu işlem diğerlerine göre biraz daha uzun sürmesine rağmen sünnetten beklenen hızlı iyileşme ve ideal kozmetik sonuçları iyi karşılamaktadır.

Sünnet yapılan ortam:

Sünnet belirttiğimiz gibi cerrahi girişimdir ve özellikle cerrahi yöntem uygulanacaksa mutlaka ameliyathanede yapılmalıdır. Şu açıkça görülen bir gerçek ki ameliyathane ya da buna eşdeğer temiz ortam dışında yapılan sünnetlerde enfeksiyon riski çok daha fazla olacaktır ya da en azından iyileşme çok gecikecektir. Sünnet, öncelikle dini ve kültürel yönden ele alındığından ve bugüne imkânsızlıklar ya da alışkanlıklar nedeniyle kadar çok çeşitli şartlarda yapıldığı için aynı ortamlarda ısrar etmekte, işlemin cerrahi yönü gözden kaçmaktadır. Oysa biz her zaman çocuklarımıza daha iyi ortam ve şartlar hazırlamak için çabalıyoruz. Bu nedenle böyle önemli bir cerrahi işlemi de en uygun şartlarda ve ellerde yapılmasına gayret etmeliyiz. Şunu bilmeliyiz ki, sünnet hala komplikasyon oranı en fazla cerrahi işlemlerdendir.

Yeni doğan sünneti:

Doğum sonrası ilk bir hafta ya da bir ay içinde yapılan sünnetlere yeni doğan sünneti diyebiliriz. Bu sünnetin diğer yaşlarda yapılana göre farklılıkları vardır. Avantajları, sadece lokal anestezi ile yapılabilmesi, çabuk iyileşmesi, ameliyat sonrası hem ağrı kontrolü hem de bakımı çok kolay olması ve belki de çocuğun en az stres yaşayacağı zaman olmasıdır. Zorlukları ise sünnetin beklide en nazik olarak yapıldığı yaştır ve kesinlikle bu işlemi sık yapan bir uzman doktora yaptırılmalıdır. Çünkü yeni doğan dönemi sünnetin komplikasyona en açık olduğu zamandır.

Sünnetin yararları:

Sünnetin çocuklarda idrar yolu enfeksiyonunu azalttığını bildiren çok çalışma vardır. Bunun yanında ileri yaşlarda zührevi hastalıkların görülme sıklığını azalttığı, penis karsinomu ve rahim ağzı kanseri riskini azalttığı bildirilmiştir.

Yukarı Çık